30 câu Lịch Sử và Địa Lý Lớp 6 – Chương 1: Vì sao phải học Lịch sử – SBT

Giải thích: Lịch sử là môn học nghiên cứu về quá trình hình thành, phát triển của con người và xã hội loài người trong quá khứ. Nó bao gồm tất cả các sự kiện, hoạt động của con người từ xa xưa cho đến nay.

Giải thích: Mỗi cá nhân, mỗi gia đình đều có một lịch sử riêng với những sự kiện đáng nhớ. Việc ghi nhớ và kể lại giúp chúng ta hiểu rõ hơn về nguồn gốc, quá trình hình thành và phát triển của bản thân, gia đình mình. (Học sinh có thể kể bất kỳ sự kiện nào phù hợp).

Giải thích: Học Lịch sử giúp chúng ta hiểu rõ hơn về nguồn gốc, quá trình phát triển của dân tộc, thế giới. Từ những câu chuyện, sự kiện trong quá khứ, chúng ta có thể rút ra bài học kinh nghiệm, biết ơn những người đã hy sinh, cống hiến để có được cuộc sống ngày nay, và áp dụng những kinh nghiệm đó để xây dựng tương lai tốt đẹp hơn.

Giải thích: Lịch sử ghi lại những thành công và thất bại của con người trong quá khứ. Bằng cách tìm hiểu những sự kiện này, chúng ta có thể rút ra bài học, tránh lặp lại những sai lầm và áp dụng những kinh nghiệm quý báu vào việc giải quyết các vấn đề trong cuộc sống hiện tại và tương lai. Ví dụ, học về các cuộc chiến tranh giúp chúng ta trân trọng hòa bình.

Giải thích: Để tìm hiểu về lịch sử một cách chính xác, chúng ta cần dựa vào các bằng chứng xác thực từ quá khứ. Đó là các di tích lịch sử, hiện vật khảo cổ (như đồ gốm, công cụ lao động), bia đá, văn bản ghi chép, sách vở, tư liệu cũ,... Đây là những 'dấu vết' mà quá khứ để lại, giúp chúng ta dựng lại bức tranh lịch sử một cách chân thực nhất.

Giải thích: Lịch sử không chỉ là quá khứ mà còn hiện hữu trong các giá trị văn hóa, truyền thống, phong tục, tập quán mà chúng ta kế thừa và phát huy. Việc tìm hiểu lịch sử giúp chúng ta hiểu được nguồn gốc và ý nghĩa của những điều đó trong cuộc sống hiện tại.

Giải thích: Việc giữ gìn các di tích lịch sử và truyền thống văn hóa giúp thế hệ sau hiểu rõ hơn về cội nguồn, bản sắc văn hóa và lịch sử của dân tộc, địa phương mình. Đó là cách để kết nối quá khứ với hiện tại và tương lai.

Giải thích: Học lịch sử dựng nước và giữ nước giúp mỗi học sinh hiểu được giá trị của độc lập, tự do mà cha ông đã phải đánh đổi bằng xương máu. Từ đó, các em sẽ thêm yêu quê hương, đất nước và có ý thức đóng góp cho sự phát triển của dân tộc.

Giải thích: Mọi hành động, cống hiến của mỗi cá nhân trong hiện tại, dù nhỏ hay lớn, đều góp phần xây dựng nên tương lai và sẽ trở thành một phần lịch sử mà thế hệ sau sẽ ghi nhận và học hỏi. Ví dụ như việc bảo vệ môi trường hôm nay sẽ tạo nên một hành tinh xanh sạch cho mai sau, đó chính là 'lịch sử' mà chúng ta để lại.

Giải thích: Lịch sử là kho tàng kinh nghiệm quý báu. Bằng cách nghiên cứu những gì đã xảy ra trong quá khứ, chúng ta có thể rút ra bài học từ thành công và thất bại của người đi trước, hiểu rõ hơn về nguyên nhân và hậu quả, từ đó đưa ra quyết định sáng suốt hơn cho hiện tại và tương lai của mình.

Giải thích: Để có cái nhìn đầy đủ và chính xác về lịch sử, các nhà sử học cần phải dựa vào nhiều loại tư liệu khác nhau. Ba loại tư liệu chính bao gồm: tư liệu vật chất (như hiện vật, di tích), tư liệu chữ viết (như sách sử, văn bia, chiếu chỉ) và tư liệu truyền miệng (như truyền thuyết, ca dao, tục ngữ).

Giải thích: Trống đồng Đông Sơn là một hiện vật lịch sử rất nổi tiếng của Việt Nam, được tìm thấy qua khai quật khảo cổ. Nó không chỉ là một nhạc cụ mà còn là tác phẩm nghệ thuật, thể hiện trình độ đúc đồng tinh xảo, văn hóa và đời sống của người Việt cổ hàng ngàn năm trước.

Giải thích: Văn bia, sử ký, chiếu chỉ là những tài liệu được ghi chép bằng chữ viết, vì vậy chúng thuộc loại tư liệu chữ viết. Đây là nguồn thông tin rất quan trọng và thường có độ tin cậy cao trong việc nghiên cứu lịch sử.

Giải thích: Tư liệu truyền miệng như truyền thuyết hay truyện cổ tích thường được lưu truyền qua nhiều thế hệ bằng lời nói, nên dễ bị thêm thắt, thay đổi, hoặc mang yếu tố hư cấu, không hoàn toàn chính xác như các tư liệu chữ viết hay vật chất. Do đó, các nhà sử học cần phải rất cẩn thận, đối chiếu với các nguồn tư liệu khác để kiểm tra và xác minh thông tin, đảm bảo tính khách quan và khoa học.

Giải thích: Rìu đá, mũi tên đồng, đồ gốm cổ, và xương hóa thạch đều là những hiện vật cụ thể, có thể sờ nắm, nhìn thấy được và tồn tại trong không gian vật lí. Chúng được tìm thấy qua quá trình khai quật, nghiên cứu khảo cổ và thuộc loại tư liệu vật chất.

Giải thích: Để tìm kiếm tư liệu vật chất (như công cụ, đồ gốm, kiến trúc cổ), các nhà khảo cổ học phải tiến hành khai quật tại những địa điểm có khả năng chứa đựng chúng. Đây là phương pháp chính để phát hiện và thu thập các hiện vật lịch sử.

Giải thích: Gia phả là một loại tư liệu chữ viết. Nó ghi chép lại thông tin về các thành viên trong một dòng họ qua nhiều thế hệ, giúp chúng ta biết được tên tuổi, quan hệ huyết thống, nghề nghiệp, ngày sinh, ngày mất và đôi khi cả những sự kiện quan trọng của các thành viên trong gia đình, dòng họ đó.

Giải thích: Ca dao, tục ngữ, bài vè là những sản phẩm văn hóa dân gian được truyền miệng qua nhiều thế hệ, vì vậy chúng thuộc nhóm tư liệu truyền miệng. Chúng phản ánh rất rõ nét về đời sống tinh thần, phong tục, tập quán, kinh nghiệm sản xuất, ứng xử và những suy nghĩ của người xưa trong xã hội.

Giải thích: Mỗi loại tư liệu lịch sử đều có những ưu điểm và hạn chế riêng (ví dụ: tư liệu truyền miệng dễ bị thay đổi, tư liệu vật chất có thể khó giải thích ý nghĩa). Việc đối chiếu, so sánh nhiều loại tư liệu khác nhau giúp các nhà sử học kiểm tra chéo thông tin, bổ sung những phần còn thiếu, phát hiện những sai lệch hoặc chưa chính xác, từ đó tăng độ tin cậy và khách quan cho việc phục dựng lại các sự kiện lịch sử.

Giải thích: Khu di tích Hoàng thành Thăng Long với những nền móng cung điện, gạch ngói, đồ gốm sứ, vũ khí được khai quật là những hiện vật cụ thể, thuộc loại tư liệu vật chất. Những tư liệu này cung cấp thông tin trực tiếp về kiến trúc, quy mô kinh đô, đời sống sinh hoạt, văn hóa, công nghệ và sự phát triển của các triều đại phong kiến Việt Nam.

Giải thích: Một thiên niên kỉ là đơn vị thời gian lớn, bằng 1000 năm. Các đơn vị khác là: Một năm = 12 tháng, Một thập kỉ = 10 năm, Một thế kỉ = 100 năm.

Giải thích: Để tính khoảng thời gian từ một năm Trước Công nguyên (TCN) đến một năm Công nguyên (CN), ta cộng số năm TCN với số năm CN. Ở đây, 350 năm TCN + 2024 năm CN = 2374 năm.

Giải thích: Để xác định thế kỉ của một năm, ta lấy số hàng trăm của năm đó rồi cộng thêm 1 (nếu số hàng chục và hàng đơn vị khác 0). Với năm 938, ta lấy 9 + 1 = 10. Vậy năm 938 thuộc thế kỉ X.

Giải thích: Việc xác định chính xác thời gian giúp chúng ta sắp xếp các sự kiện lịch sử theo đúng trình tự diễn ra, từ đó hiểu rõ mối liên hệ nhân quả giữa chúng, biết được sự kiện nào xảy ra trước, sự kiện nào xảy ra sau, và đánh giá đúng vai trò, ý nghĩa của từng sự kiện trong dòng chảy lịch sử.

Giải thích: Thế kỉ XX bắt đầu từ năm 1901 và kết thúc vào năm 2000. Nửa đầu thế kỉ XX sẽ là từ năm 1901 đến năm 1950 (100 năm chia đôi là 50 năm).

Giải thích: Thập kỉ là một đơn vị thời gian cơ bản, tương đương với 10 năm. Đây là kiến thức nền tảng giúp chúng ta tính toán và hiểu các mốc thời gian trong lịch sử.

Giải thích: Để xác định thế kỉ của một năm TCN, nếu năm đó kết thúc bằng hai chữ số 00 (ví dụ 1800), thì thế kỉ chính là số đứng trước đó (18). Nếu năm không kết thúc bằng 00 (ví dụ 1850), thì thế kỉ là số đứng trước đó cộng thêm 1 (18+1 = 19). Vậy, năm 1800 TCN thuộc thế kỉ XVIII TCN.

Giải thích: Thế kỉ XIX kéo dài từ năm 1801 đến hết năm 1900. Nửa sau của thế kỉ là từ năm 1851 đến hết năm 1900.

Giải thích: Hệ thống TCN và CN cung cấp một mốc thời gian chung, thống nhất cho toàn bộ lịch sử nhân loại. Điều này giúp các nhà sử học và học sinh dễ dàng sắp xếp, so sánh và liên hệ các sự kiện lịch sử xảy ra ở các khu vực và nền văn minh khác nhau trên thế giới, tạo ra một bức tranh lịch sử toàn cầu mạch lạc.

Giải thích: Thế kỉ VII TCN kéo dài từ năm 700 TCN đến 601 TCN. Để tính toán xấp xỉ, ta có thể lấy mốc khoảng 700 TCN.
Số năm từ 700 TCN đến năm 0 là 700 năm.
Số năm từ năm 0 CN đến năm 2024 CN là 2024 năm.
Tổng số năm đã trôi qua là: 700 + 2024 = 2724 năm.
Một thiên niên kỉ bằng 1000 năm.
Vậy 2724 năm tương đương với 2724 ÷ 1000 = 2.724 thiên niên kỉ.
Làm tròn đến số nguyên gần nhất, ta được khoảng 3 thiên niên kỉ.